Gerçek Bir Masal
ayşenur minnacık, saman saçlı, pamiş bir kızdı. Annesi saçını öyle kesmiş ki, Ayşenur sarı başlı bir topuzlu iğneye benzemişti. Ama böylesi saç da pek yakışmıştı miniğe. Sokağa, çarşı pazara çıksalar hep çocuk anneleri sorucu olurlardı: “Kızınızın saçını hangi berber kesti?”, “Kızınızın berberi kimdir?” o da moda saçı ile kendini beğenmiş olacak ki, şöyle bir poz verir, eteğinin uçlarından tutar, bir öte, bir beri dönerdi. Tam o günlerde olacak, bize gelmişlerdi. Her zaman olduğu gibi ikimiz bir yana çekilip programımıza başladık. Önce matematik çalıştık, harfleri inceledik ve kısa bir dans faslından sonra sıra masala gelmişti. Bu kez masalı Ayşenur anlatacaktı:”Bir varmış, bir yokmuş. Evel zamandayken, kalbur samandayken… bir kız varmış. Neymiş onun adı?…” derken kısa bir geziye çıkalım dedik. Bir elime küçümencik bir sepet aldım, ötekine de Ayşenur’un sımsıcak yumrucağını. Hoplıya zıplıya ormanın yolunu tuttuk. Dereyi aşarken: “Hadi, masala devam et, bakalım!” dedim.
-Nereye gelmiştik?
-Az gitmişler, uz gitmişler…
-Tamam. Az gitmişler, uz gitmişler, dere tepe düz gitmişler, karşılarına bir sincap çıkmış…
-A, ağaç üstünde daldan dala sıçrayan nedir?
-Masaldaki sincap, kızım!
Sıncap da bizlere konuşur gibi sarıldığı o yüksek daldan “civ-civ” etti.
-Ne yapıyor öyle?
-Konuşuyor, Ayşenur dinliyor mu, diye soruyor kendi dili ile.
Ben de olduğum yerde “civ-civ” diye cevap verdim. İri kestane rengi ğözleriyle bizi süzdü ve uzun tüylü kuyruğunu sallıyarak karşındaki dala sıçradı.
Yeşil yapraklar, şıldır şıldır gazeller üstüne basarak ilerlerken, yeşillik arasından çilekler bize sanki kırmızı kırmızı bakıyor ve Ayşenur, gel bizi pembe “ellerinle kopar” diyorlardı.
Ayşenur dalında çilek ilk defa görüyordu, onu koparmasını bile beceremiyordu.
Daha ötelerde bir karga “ga-ga” diyerek uçtu başucumuzdan. Ayşenur:
-Ne dedi bu çirkin kuş? diye sordu.
-Ne mi dedi? Bu kız benim hoşuma gitmiyor. Çok çabuk öfkeleniyor, anne babasına dilini çıkarıyor, ayaklarını tupudatıyor, bazan da el kaldırıyor, dedi. “Söz, artık yapmıyacağım,” derse, geziye devam etsin, dedi.
Ayşenur bozuldu, renk değişti. Dili damağı kurudu.
-Bu çirkini hiç sevmedim. dedi.
Sepete mantar topladık, dalıyle birlikte çilek koyduk, elimizde de allı morlu çiçeklerle yolumuza devam ettik. Derken ansızın durakladık. Bir çalı altına gözleri açık bir tavşan sinmişti. Ayşenur avucumdaki nemli elini bir sıktım ve parmağımla tavşanı işaret ettim. Korktu herhalde. Elimi olanca kuvvetiyle sıktı, titredi:
-Bize mi bakıyor bu?
-Nedir “bu”? Bil bakalım?
-Bildim, bildim. Uzun kulaklı tavşancık.
Evet, uzun kulaklı tavşan bizim gelişimizi duymamıştı. Derin uykuya daldığı bezbelliydi. Şamatamızdan uyanmış olacak ki, ok gibi çalılar arasında kayboldu.
-Neden bizimle konuşmadı?
-Bana gözleriyle konuştu. “Ayşenur’a beni anlat, çocukları çok seven, onlara hiç zarar getirmeyen bir orman güzeli olduğumu söyle,” dedi.
-Tavşancık, çok akıllı, çok iyi, değil mi?
Artık iyice yorulmuştuk.
-Dönelim mi?
-Tabii, dönelim. Orman gezimizi beğendin mi?
-Ama bu bir masal gezisi değil miydi?
-Evet, bu gezimiz gerçek bir masaldı.
Една истинска приказка
Айшенур беше мъничко, сламенокосо, мекичко като памук момиченце. Майка ѝ така ѝ беше подстригала косата, че Айшенур беше заприличала на карфица с жълта главичка. Но такава коса много отиваше на малката. Излезеха ли на улицата, на чаршията, на пазара, все майки на деца ги разпитваха: „Кой бръснар подстрига косата на дъщеря ви?“, „Кой е фризьорът на дъщеря ви?“ А и тя трябва да се харесваше с модната си прическа, та заставаше ей така в поза, хващаше крайчетата на полата си и се завърташе ту насам, ту натам. Тъкмо в онези дни ще да е било, дойдоха ни на гости. Както винаги, двете се оттеглихме настрана и започнахме нашата програма. Първо се занимавахме с математика, разгледахме буквите и след кратка част с танци дойде ред на приказката. Този път приказката щеше да разказва Айшенур: „Имало едно време, нямало. В стари времена, когато решетото било в сламата… имало едно момиче. Как ли му било името?…“ – и тогава рекохме да излезем на кратка разходка. В едната си ръка взех мъничка кошничка, а в другата – топличкото юмруче на Айшенур. С подскоци и подрипване поехме по пътя към гората. Докато минавахме през рекичката, рекох: „Хайде, продължавай приказката да видим!“
- Докъде бяхме стигнали?
- Вървели малко, вървели много…
- Добре. Вървели малко, вървели много, през реки и баири вървели, насреща им излязла една катеричка…
- А, какво е това, дето скача от клон на клон по дървото?
- Катеричката от приказката, момичето ми!
И катеричката, сякаш ни говореше, от онзи висок клон, за който се беше хванала, направи „цив-цив“.
- Какво прави така?
- Говори, пита на своя език дали Айшенур слуша.
И аз от мястото си отговорих с „цив-цив“. Тя ни изгледа с големите си кестеняви очи и като размаха дългата си пухкава опашка, скочи на отсрещния клон.
Докато вървяхме напред и стъпвахме по зелени листа и шумолящи сухи листа, ягодите сякаш ни гледаха червени, червени измежду зеленината и казваха: „Айшенур, ела, откъсни ни с розовите си ръчички“.
Айшенур за първи път виждаше ягода на стръкчето ѝ, не умееше дори да я откъсне.
По-нататък една врана прелетя над главите ни с „га-га“. Айшенур попита:
- Какво каза тази грозна птица?
- Какво каза ли? Каза: това момиче не ми харесва. Много бързо се ядосва, плези се на майка си и баща си, тропа с крака, а понякога и ръка вдига. Ако каже: „Обещавам, вече няма да правя така“, нека продължи разходката, каза.
Айшенур се смути, промени си цвета. Устата ѝ пресъхна.
- Тази грозотия никак не ми хареса – рече тя.
Набрахме в кошничката гъби, сложихме ягоди заедно със стръкчетата, а с алени и морави цветя в ръце продължихме по пътя си. И тогава внезапно се спряхме. Под един храст се беше сгушил заек с отворени очи. Стиснах влажната ръчичка на Айшенур в шепата си и с пръст ѝ посочих заека. Уплаши се, изглежда. Стисна ръката ми с всичка сила и потрепери:
- Нас ли гледа това?
- Какво е „това“? Я познай!
- Познах, познах. Зайченце дългоушко.
Да, дългоухият заек не беше чул идването ни. Личеше си, че е потънал в дълбок сън. Трябва да се беше събудил от нашата глъчка, та като стрела изчезна между храстите.
- Защо не говори с нас?
- На мен ми говори с очи. Каза: „Разкажи на Айшенур за мен, кажи ѝ, че съм горска хубавица, която много обича децата и никога не им прави нищо лошо“.
- Зайчето е много умно, много добро, нали?
Вече съвсем се бяхме уморили.
- Да се връщаме ли?
- Разбира се, да се връщаме. Хареса ли ти нашата разходка в гората?
- Ама това не беше ли разходка в приказка?
- Да, тази наша разходка беше една истинска приказка.
A Real Fairy Tale
Ayşenur was a teeny-tiny girl, straw-haired and soft as cotton. Her mother had cut her hair in such a way that Ayşenur looked like a pin with a round yellow head. But hair like this suited the little one very well. Whenever they went out into the street, to the shops or the market, the mothers of other children would always be asking: “Which hairdresser cut your daughter’s hair?”, “Who is your daughter’s hairdresser?” And she must have been pleased with herself and her fashionable hair, for she would strike a pose, take hold of the edges of her skirt and turn this way and that. It must have been just in those days that they came to visit us. As always, the two of us drew aside and began our programme. First we did mathematics, we studied the letters, and after a short spell of dancing it was time for the fairy tale. This time Ayşenur was going to tell the tale: “Once there was, and once there wasn’t. Once upon a time, when the sieve was in the straw… there was a girl. What was her name?…” and just then we said let’s go for a short walk. In one hand I took a tiny little basket, and in the other Ayşenur’s warm little fist. Hopping and skipping, we took the road to the forest. As we crossed the stream I said: “Come on, go on with the tale, let’s see!”
- Where had we got to?
- They went a little way, they went a long way…
- All right. They went a little way, they went a long way, they went straight over hill and dale, and a squirrel appeared before them…
- Oh, what is that up in the tree, leaping from branch to branch?
- The squirrel from the tale, my girl!
And the squirrel, as if talking to us, went “chiv-chiv” from that high branch it was clinging to.
- What is it doing like that?
- It’s talking; it is asking in its own language whether Ayşenur is listening.
And I answered “chiv-chiv” from where I stood. It looked us over with its big chestnut-coloured eyes and, waving its long furry tail, leapt to the branch opposite.
As we went on, treading on green leaves and rustling dry leaves, the strawberries seemed to be looking at us, red, red, from among the greenery, and saying, “Ayşenur, come and pick us with your pink hands.”
It was the first time Ayşenur had seen a strawberry on its stem; she could not even manage to pick it.
Further on, a crow flew over our heads saying “caw-caw”. Ayşenur asked:
- What did that ugly bird say?
- What did it say? It said, I don’t like this girl. She gets angry very quickly, she sticks her tongue out at her mother and father, she stamps her feet, and sometimes she even raises her hand to them. If she says, “I promise I won’t do it any more,” let her go on with her walk, it said.
Ayşenur was upset, she changed colour. Her mouth went dry.
- I didn’t like that ugly thing at all, she said.
We gathered mushrooms in the basket, put in strawberries together with their stems, and went on our way with red and purple flowers in our hands. Then all of a sudden we stopped. A hare with its eyes open was crouching under a bush. I gave Ayşenur’s damp hand in my palm a squeeze and pointed to the hare with my finger. She was probably frightened. She squeezed my hand with all her strength and trembled:
- Is this looking at us?
- What is “this”? Guess, let’s see?
- I know, I know. A little long-eared hare.
Yes, the long-eared hare had not heard us coming. It was quite plain that it had been in a deep sleep. It must have been woken by our racket, for it vanished among the bushes like an arrow.
- Why didn’t it talk to us?
- It talked to me with its eyes. It said, “Tell Ayşenur about me, tell her that I am a beauty of the forest who loves children very much and never does them any harm.”
- The little hare is very clever, very good, isn’t it?
By now we were thoroughly tired.
- Shall we go back?
- Of course, let’s go back. Did you like our walk in the forest?
- But wasn’t this a fairy-tale walk?
- Yes, this walk of ours was a real fairy tale.